6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda (TTK) ticaret şirketleri için birleşme, bölünme ve tür değiştirme olmak üzere üç çeşit yapısal değişiklik öngörülmüştür. Söz konusu yapı değişiklikleri; Avrupa Birliği müktesebatı, uygulamada karşılaşılan sorunlar ve ortaya çıkan ihtiyaçlar da göz önünde bulundurularak TTK’da ayrıntılı bir şekilde yeniden düzenlenmiştir.

Tür değiştirme (nev’i değişikliği), bir ticaret şirketinin (kollektif, komandit, anonim ve limited şirketler ile kooperatiflerin), malvarlığında herhangi bir değişiklik olmaksızın, malvarlığı başkasına devredilmeksizin ve şirket tasfiye edilmeksizin şirketin ekonomik bütünlüğü ile ortakların payları ve hakları korunarak biçim değiştirmesidir. Tür değiştirmede, ticaret şirketleri arasında tüzel kişilik sona erdirilmeden birinden diğerine geçiş yapılır. Yeni türe dönüştürülen şirket eskisinin devamıdır. Buna göre, yeni türe dönüşen şirketin eski tür zamanındaki hak, alacak, borç ve yükümlülüklerinde herhangi bir değişiklik olmadan yeni türde de aynen devam eder.

Ticaret şirketlerinin tür değiştirecekleri şirket türünü belirleme noktasında kural olarak özgürlük/serbestlik söz konusudur. Ancak TTK, bu özgürlüğe bir takım sınırlamalar getirmiş ve bazı tür değiştirmelere izin vermemiştir.

Bu çalışmada, TTK hükümleri çerçevesinde, öncelikle tür değiştirebilecek şirket türleri hakkında kısa bir bilgi verilecek, daha sonra da ticaret şirketleri için geçerli olan ve olmayan tür değiştirmeler konusu tüm yönleriyle ele alınacaktır.

TÜR DEĞİŞTİREBİLECEK ŞİRKET TÜRLERİ

TTK’da bir şirketin hukuki şeklini değiştirebileceği öngörülmüştür. Ticaret şirketlerinin türleri, mezkûr Kanunun 124. maddesinde tahdidi olarak düzenlenmiş ve bu maddede ticaret şirketlerinin kollektif, komandit, anonim, limited ve kooperatif şirketler olduğu ifade edilmiştir. Bahsi geçen ticaret şirketi türleri dışında herhangi bir şirket türü ile ticari faaliyette bulunulamaz. Ticaret şirketi türleri, Kanunda belirtilenlerle sınırlıdır. Ayrıca aynı maddede, kollektif ile komandit şirketin şahıs şirketi; anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketin de sermaye şirketi sayıldığı belirtilmiştir.

GEÇERLİ TÜR DEĞİŞTİRMELER